وبلاگ
گچ پزی سنتی؛روش تولید گچ در گذشته
در گذشته، روش تولید گچ تفاوت زیادی با روشهای امروزی داشت. پیش از توسعه تجهیزات و کورههای مدرن، برای پخت و تولید گچ ساختمانی از کورههای سنتی استفاده میشد که یکی از شناختهشدهترین آنها، کوره چاهی گچ بود.
کوره چاهی گچ چگونه ساخته میشد؟
کوره چاهی یکی از روشهای قدیمی گچپزی سنتی در ایران بود. این کورهها معمولاً حدود ۳/۵ متر قطر و نزدیک به ۳ متر ارتفاع داشتند و ساخت آنها با استفاده از خشت و کاه انجام میشد.
برای پخت گچ، سنگهای گچ داخل کوره به شکل خاصی چیده میشدند؛ به این صورت که سنگهای بزرگتر در قسمت پایین کوره و سنگهای کوچکتر در بخشهای بالاتر قرار میگرفتند. سنگها به شکل مخروطی چیده میشدند تا فضای مناسبی برای انتقال حرارت در داخل کوره ایجاد شود.
مراحل پخت گچ در کورههای سنتی
پس از چیدن سنگ گچ، حرارت به صورت مستقیم از قسمت پایین کوره اعمال میشد. در این روش از سوختهایی مانند مازوت، نفت سیاه یا گاز برای تأمین حرارت استفاده میکردند.
فرآیند پخت گچ سنتی معمولاً حدود ۴۸ ساعت زمان میبرد. پس از پخته شدن سنگ گچ، ماده حاصل برای آسیاب شدن آماده میشد و در آسیابهای چکشی خرد و پودر میشد تا به گچ ساختمانی قابل استفاده تبدیل شود.
به این ترتیب، مراحل اصلی تولید گچ به روش سنتی شامل آمادهسازی کوره، چیدن سنگ گچ، حرارتدهی، پخت سنگ گچ و در نهایت آسیاب و پودر کردن آن بود.
گچپزی سنتی از گذشته تا امروز
با پیشرفت صنعت، روش تولید گچ نیز تغییر کرده و امروزه استفاده از تجهیزات و کورههای مدرن، کنترل فرآیند پخت و تولید گچ را دقیقتر و صنعتیتر کرده است. با این حال، گچپزی سنتی همچنان در برخی مناطق ایران مورد استفاده قرار میگیرد و بخشی از تاریخ و شیوههای قدیمی تولید گچ در کشور را حفظ کرده است.
شناخت این روشها نشان میدهد که تولید گچ در ایران سابقهای طولانی دارد و صنعت گچ از کورههای سنتی و روشهای دستی، مسیر خود را تا تولید مدرن و صنعتی امروز طی کرده است.